Wednesday, January 22, 2003

„მთვარის კლუბი“ ფიროსმანის იდეის განხორციელებაზე ოცნებობს

„შოუ-ბიზნესის“ წარმომადგენლები მეწარმეები არიან და რაც უნდათ, ის აკეთონ“

„მთვარის კლუბი“ თბილისში ერთ-ერთი პირველი ჯგუფია, რომელმაც მუსიკალური კლუბი შექმნა, სადაც ძალიან ბევრი ჯგუფი გაერთიანდა. თავად „მთვარის კლუბი“, „ზუმბა“, „ინსაიტი“, „33 ა“, „აუტსაიდერი“ – მცირე ჩამონათვალია იმ ცნობილ თუ ჯერ უცნობ ჯგუფებს შორის, რომლებიც სხვადასხვა წლებში სწორედ ამ კლუბმა გააერთიანა.

ყველაფერი თორმეტიოდე წლის წინ დაიწყო. მანამდე ჯგუფ „მთვარის კლუბის“ დამაარსებელი ლევან ქუმსიაშვილი მისმა ძმამ გიამ გიტარის მასწავლებელ რაფაელთან მიიყვანა, ვისთანაც 5 წელი კლასიკურ გიტარაზე დაკვრას სწავლობდა. მერე მან არქიტექტურის ფაკულტეტზე სამხატვრო აკადემიაში ჩააბარა. სწავლისას ისევ ძმამ გააცნო პროფესიონალი კომპოზიტორი გოგიტა მაისურაძე. გოგიტა კონსერვატორიის საკომპოზიციოზე ანდრია ბალანჩივაძის კლასში სწავლობდა. სწორედ მაშინ დაწერა ლევანმა თავისი პირველი სიმღერები: „ღამე მშვიდობისა“, „ოქროს ფოთოლთა ლივლივი“, „მე გაზაფხულზე გეპატიჟები“ და სხვები, რომელსაც რატომღაც სუფრაზე სამღერი სიმღერების სტატუსს აძლევდა. სხვათა შორის, მაშინ ლევანი და გოგიტა „ლურჯ“ მონასტერში ერთად გალობდნენ.

მერე შექმნეს ჯგუფი „მთვარის კლუბი“, რომელსაც სახელი გოგიტას სიზმრის მიხედვით ეწოდა. ლევანი გიტარაზე უკრავდა, გოგიტა – პიანინოზე, დრამერად კი მურმან ლომიშვილი მივიდა, რომელსაც ძალიან კარგი სარეპეტიციო აპარატურა და დარბაზი ჰქონდა. სწორედ მაშინ, გასული საუკუნის 90-იანი წლების დასაწყისში ცოცხალი მუსიკის „გულანშაროს ფესტივალი“ ჩატარდა. „მთვარის კლუბმა“ ამ ფესტივალზე გაიმარჯვა. გამარჯვებაში თავიანთი წვლილი შეიტანეს გიტარისტმა ზურა მაისურაძემ და ბასისტმა დათო ტურაშვილმა (არ აგერიოთ მწერალ ტურაშვილში). ჯგუფმა საკმაოდ კარგი რეპერტუარი შექმნა.

Tuesday, January 21, 2003

გადამშუშველები

ნაღდი ხელოვნება და შემოქმედება მრავალფეროვანია. არ შეიძლება ხელოვნების თუნდაც ერთ მიმდინარეობაში ერთგვაროვანი პროდუქცია იქმნებოდეს, თუკი მას ნამდვილი შემოქმედები ქმნიან. ყველაზე მეტად ხელოვნებას ერთგვაროვნება და მიმბაძველობა არ უხდება, რაც საბოლოოდ ე. წ. პლასტმასის ხელოვნებაში გადაიზრდება. „ხალტურა“ და „ასლირება“ არავითარ შემთხვევაში არ ნიშნავს მასკულტურას თუნდაც იმიტომ, რომ მასკულტურაში კულტურაც იგულისხმება. შესაძლოა კულტურა იყოს იაფფასიანი (თავისი შინაარსით), მაგრამ მისი შექმნისთვის მაინც დიდი ძალისხმევაა საჭირო და იგი თვით ექსპერიმენტებსაც არ გამორიცხავს.

საქართველოში ადამიანს შეიძლება ისეთი შთაბეჭდილება დარჩეს, რომ ჩვენს მასკულტურას მხოლოდ შავი ფერი აქვს. ფიზიკის კანონებით კი შავი ფერი ყველანაირ სხივს შთანთქავს და არაფერს ირეკლავს, განსხვავებით სხვა ფერებისგან. ზოგიერთი ხელოსანი (ვითონ ხელოვანი) ქართველი ყველაფერს სიშავესავით შთანთქავს, ანუ იგი ძალიან ბევრ ასლირებას აკეთებს თუნდაც დასავლური მასკულტურიდან. თანაც ისე, რომ მას საკუთარ თავში არ გადახარშავს, უკან კი სიმახინჯეს აბრუნებს. მოკლედ რომ ვთქვა, შთანთქავს და აღარაფერს აბრუნებს, რადგან აბსოლუტურ სიგონჯეს აღარ შეიძლება მასკულტურა ვუწოდოთ.

საქართველოში ყველა სტუმარს თვალში ხვდება ჩვენი უსაზღვრო სიყვარული შავი ფერისადმი, რომელიც თუნდაც ჩვენს ჩაცმულობაში ვლინდება. ეტყობა, გაუსაძლის ყოფაში გადაგვავიწყდა, რომ ამ ქვეყნად შავი და მუქი ფერების გარდა ცისარტყელას ნათელი ფერებიც არსებობს. ჩვენი მასობრივი შემოქმედებაც, მიუხედავად ვითომ მრავალფეროვნებისა, მაინც მუქი, ნაცრისფერი და ერთგვაროვანია. სამწუხაროდ, არამასობრივი კულტურაც ფერთა სიმრავლით ვერ დაიტრაბახებს.

რა თქმა უნდა, ფერთა სიჭრელე თვალისმომჭრელია, მაგრამ ხომ შეიძლება ადამიანი უკრავდეს თუნდაც ლურჯ, მწვანე, იისფერ, ყვითელ, წითელ ან სტაფილოსფერ მუსიკას. ღმერთმა ყველა ფერი თანაბრად მოგვცა და ჩვენ შეგვიძლია ნებისმიერი ფერი, ამ შემთხვევაში თუნდაც მუსიკალური ბგერა სურვილისამებრ გამოვიყენოთ.

ამას წინათ ჩვენმა ამერიკელმა მეგობარმა, ჩიკაგოელმა ბლუზმენმა პოლ (პავლე) რიმპოლმა აღნიშნა, რომ ერთი შეხედვით ერთფეროვან ბლიუზშიც კი არსებობს რამდენიმე ფერის განშტოება: „შავი“, „თეთრი“ და „ციფერი“ (ანუ სევდიანი). ფერთა სიმრავლეა მუსიკის თითქმის ყველა სტილსა და მიმდინარეობაში, როდესაც მუსიკას ნამდვილი შემოქმედი ქმნის და არა ვინმე პლაგიატი. უცხოეთის მასკულტურაში თვით დალტონიზმით დაავადებული ჯორჯ მაიკლი ძალიან მრავალფეროვან მასობრივ მუსიკას აკეთებს, სხვებზე რომ აღარაფერი ვთქვა.

მეკობრე მუსიკოსი ფერად მუსიკას ვერასოდეს შექმნის. ვისაც „გეპეიში“ უსწავლია, მან კარგად უწყის, რას ნიშნავს სიტყვა „გადაშუშვა“. ეს არის პროცესი, როდესაც ღამის სანათურზე დადებულ მინაზე ასლის ქაღალდით შენს ვატმანის ქაღალდზე სხვისი ნახაზის კონტურები გადაგაქვს და მერე მას საკუთარ ნამუშევრად ასაღებ. სწორედ ასეთი „გადამშუშველებითაა“ პირთამდე სავსე დღევანდელი ქართული მუსიკალური მასკულტურა. კონტურებს კი, მოგეხსენებათ, არა აქვს ფერი, ამიტომ მოპარული სიმღერები იმის საცოდავი ასლია, რაც დასავლეთში შექმნილა.

ჩემი აზრით, საშინელებაა ერთფეროვანი, მკვეთრად მუქი ფერის, თანაც მოპარული სიმახინჯის ყოველდღე გაგონება (აბა, მისი მოსმენა როგორ შეიძლება?). ჩვენ ერთმანეთისგან უნდა გავარჩიოთ მუსიკის მოსმენა და გაგონება. რადგან მოსმენას, ისევე, როგორც მის შექმნას, ცოდნა, ფანტაზიის ქონა და ფერების შეგრძნება უნდა, ხოლო გაგონებას მარტო ყურებიც ყოფნის.

აბსოლუტურად ყრუ ბეთჰოვენი საოცრად მრავალფეროვან გენიალურ მუსიკას ქმნიდა, მაგრამ ჩვენი „ყურებიანი“, მაგრამ სმენა და ხედვადაკარგული „კომპოზიტორები“ საშინელ ე. წ. „შლიაგერებს“ წერენ (შლიაგერი ძალიან მაგარი რუსული სიტყვაა არა?). ბევრი ბრმა შემოქმედი უკეთ შეიგრძნობს მუსიკალურ მრავალფეროვნებას, ვიდრე თვალისჩინის მქონე, მაგრამ სინამდვილეში ბრმაზე უფრო ბრმა მომღერალი. ისევე, როგორც მუსიკას, ფერებსაც გულით აღქმა სჭირდება და არა მარტო დანახვა.

მუსიკალური ენერგეტიკა აუცილებლად მრავალფეროვანებასა და ფერების ერთმანეთისგან გარჩევას ითხოვს, თორემ „ხალტურშიკი“ ყოველთვის უფერო იქნება, როგორც ბრბო, როგორც მასა, რომელსაც ვირის ჭკუაც არ მოეკითხება. მუსიკას არა მარტო ყურებით, გულით უნდა ვუსმინოთ.

Monday, January 20, 2003

„ბავშვობაში ეშმაკი შემიჩნდა, ტაძარი გავტეხე და ხატი მოვიპარე...“

ამბობს ხატმწერი, რომელიც ბზაზე გამოკვეთილ ხატს მოსკოვში ფეხით მიაბრძანებს

საქართველოში ბზაზე კვეთა ისტორიული ხელობაა. თუმცა ეს ტრადიცია, სამწუხაროდ, თითქმის დავიწყებას მიეცა. ქართველი ბზაზე მკვეთელი სერგო ბოგდანოვი აპირებს, საკუთარი ხელით გამოკვეთილი ერთ-ერთი აღთქმული ხატი თბილისიდან მოსკოვში ჩაიტანოს, რათა ამ ორ ქვეყანას შორის მშვიდობა დამყარდეს.

ხატმწერი 14 წელი ციხეში იჯდა. მას აღთქმა აქვს დადებული, რომ ხეზე 12 ხატს გამოკვეთს და ტაძრებს შესწირავს. სერგო ბოგდანოვმა უკვე მიიღო კურთევა სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქისგან, რომ ხატი სააღდგომოდ მოსკოვის მაცხოვრის სახელობის საკათედრო ტაძარში ფეხით ჩაიტანოს, შესწიროს მას და შეხვდეს სრულიად რუსეთის პატრიარქს. მას სურს, რუსეთის სულიერი მწყემსთავრისაგან აიღოს კურთხევა იმ ხატის დამზადებაზე, რომელსაც თბილისში მშენებარე საკათედრო სამების საკათედრო ტაძარს შესწირავს. ბოგდანოვის ვარაუდით, 2000 კილომეტრს ის 100 დღეში მეუღლესთან ერთად გაივლის.

სერგო ბოგდანოვი თვითნასწავლი ხეზე მკვეთელია. მას ჰყავს მეუღლე, ჟურნალისტი ქეთევან მინაძე და ორი შვილი (თეა და ბესო). ჩვენი გაზეთი თხოვნით მიმართავს ყველა ბიზნესმენსა თუ მეცენატს, დააფინანსოს მისი მგზავრობა.

ოსტატის თავგადასავალი და მის მიერ გაკეთებული ხატების ისტორია

სერგო ბოგდანოვი: 14 წლის განმავლობაში ციხეში ვიჯექი. ოთხჯერ მოვიხადე სასჯელი და ყოველთვის მაშინ მიჭერდნენ, წინა დღეს ეკლესიაში რომ სანთელს დავანთებდი. ერთხელ ციხეში ახლობელი გარდამეცვალა და ტაძარში წავედი. მეორე დღიდან ბზაზე კვეთა დავიწყე. არასოდეს დამიხატავს რამე, არც მაინტერესებდა. მაშინ ღმერთს აღთქმა მივეცი, 12 ხატს გავაკეთებ-მეთქი. პირველი ხატი 17 დღეში გამოვკვეთე. მაშინ სასჯელის მოსახდელად 4 წელი მქონდა დარჩენილი და ვიფიქრე, ამ დარჩენილ დროში თორმეტივეს გავაკეთებ-მეთქი, მაგრამ მეორე ხატს ოთხი თვე დასჭირდა, მესამეს – ხუთი, მეოთხეს – ექვსი და რაც დრო გადიოდა, ხატებზე მუშაობას უფრო მეტ დროს ვანდომებდი. თუ რაზე უნდა ვიმუშაო, ღმერთი მკარნახობს ხოლმე. ჩემი მეექვსე ხატი იერუსალიმის მაცხოვრის ტაძარს შევწირე. იგი იერუსალიმში საპატრიარქოს წარმომადგენლებმა ჩააბრძანეს.

Tuesday, January 14, 2003

„ირაკლი ჩარკვიანს ჰალსტუხი არ უკეთია, მაგრამ ალღო მკარნახობს – ჯიბეში უდევს“

ზაზა ბურჭულაძე წუხს, რომ ქართულ ხელოვნებაში კონფორმიზმია გამეფებული

მწერალ ზაზა ბურჭულაძეს (იგივე გრეგორ ზამზას) ჩვენი მკითხველი კარგად იცნობს. მისი რომანები „სულთათანა“, „შენ“, „სიმფსონები“ და „წერილი დედას“ საუკეთესო ქართულ გამომცემლობებში დაისტამბა და საკმაოდ სკანდალური გამოხმაურებები მოჰყვა ქართულ საზოგადოებაში.

ზაზა ბურჭულაძე სხვა მწერლებისაგან გამოირჩევა კონფორმიზმისადმი უკომპრომისო დამოკიდებულებით. ამ მხრივ, მისი კრიტიკა ხშირად ულმობელიც კია. თუმცა, საზოგადოებას უფლება აქვს იცნობდეს მის ზოგჯერ ძალიან მკაცრ, მაგრამ ხშირ შემთხვევაში, არც ისე უსაფუძვლო შენიშვნებს.

– თბილისი ამჯერად ქართული ლიტერატურის ცენტრად ითვლება. შენი აზრით, რა ხდება დღევანდელ ქართულ მწერლობასა და ლიტერატურაში?

– ლიტერატურაში იგივე პროცესები მიმდინარეობს, რაც ყოველთვის ხდებოდა, მაგრამ დღეს განსაკუთრებით გამოიკვეთა ჩემთვის მნიშვნელოვანი ტენდენცია. ისეთი შთაბეჭდილება მრჩება, თითქოს გვამზე ვლაპარაკობდეთ. მიცვალებულზე ან კარგს ლაპარაკობენ, ან – არაფერს. ანალოგიურ მდგომარეობაშია დღევანდელი ქართული ლიტერატურა. მასზე ან კარგი უნდა ითქვას, ან არაფერი. დღეს ბევრი მოთქვამს კრიტიკა არ არსებობსო. რატომ არ არსებობს? კრიტიკა ხომ იმას ნიშნავს, რომ რაღაც მხატვრული ქმნილება ინტერესს აღძრავს. და თუ კრიტიკა არ არსებობს, მაშინ გამოდის, არაფერი იქმნება? რა თქმა უნდა, არსებობს უამრავი მეორეხარისხოვანი, მაგრამ კარგიც ხომ იწერება? ამას კი დანახვა უნდა. რას აკეთებს ლიტერატურის ინსტიტუტი? უმაღლესი სასწავლებლები? რატომ არ ტარდება შეხვედრები ლიტერატორებთან?

Monday, January 13, 2003

გიზანდლი

ჩემო მეგობარო, ალბათ, ხშირად გაგიგონია, რომ ქართული სუფრა აკადემიაა. თუ ასეა, მაშინ ქართული სუფრის წევრები აკადემიკოსები ყოფილან. როგორც ჩვენი წინაპრები ამბობდნენ, გარუსებამდე, ანუ სანამ საქართველოს რუსები დაიპყრობდნენ, ქართულ სუფრა მართლაც სანიმუშო ყოფილა თავისი ტრადიციებითა და ადათ-წესებით. და რაც მთავარია, ქართულ სუფრაზე ყოველთვის ჟღერდა ქართული მრავალხმიანი სიმღერა, რომელთა უმრავლესობაც, სწორედ იქვე იწერებოდა და მერე ვრცელდებოდა. ქართველები თავიანთ სიმღერებში რას აღარ უმღეროდნენ, – ვაზით და სამშობლოთი დაწყებული, ლამაზი ქალით დამთავრებული.

შენ ალბათ უკვე მიხვდი, რაზეც იქნება დღევანდელი ჩვენი სვეტი. იქნებ მირჩიო, რა დავარქვა ქართველთა დღევანდელ საზეიმო თავყრილობებს: სუფრა, ქეიფი, ღრეობა თუ ღრიანცელი? თავისთავად ცხადია, ქართული სუფრა არ არის შვედური მაგიდა. მკარნახობ, რომ დღევანდელი ქართული სუფრა უფრო ღრეობაა, ვიდრე სუფრა ან ქეიფი მაინცო. ყველაზე თვალშისაცემი დღევანდელ ქართულ ღრეობაში, მაინც მისი მუსიკალური ფონია. ვინც ერთხელ მაინც ყოფილა რესტორანში ან მსგავს დაწესებულებაში, ან თუნდაც, ვინმესთან სახლში, უნახავს, რომ მუსიკოსები უმრავლეს შემთხვევაში ფსევდო ქართული ხმებით ათასგვარ სისულელეზე მღერიან. ისიც უნდა ითქვას, რომ რესტორნებში, ხშირ შემთხვევაში, იმაზე უკეთესი მომღერლები არიან, ვიდრე თანამედროვე ქართულ ესტრადაზე (ცოცხლად მაინც მღერიან). თუმცა მათი ბრალი მხოლოდ ისაა, რომ რესტორნის კლიენტურას მაინც იმ სიმღერების „დაზაკაზება“, ანუ შეკვეთა უყვარს, რაც დღეს მოდაშია ესტრადაზე. აქედან გამომდინარე კი, რესტორნის მუსიკოსები მღერიან იმას, რაც კლიენტს აინტერესებს.

სწორედ ამიტომ გაქრა ქართული სუფრიდან სამხმიანი ხალხური და გიტარაზე დამღერებული ქალაქური სიმღერები. ქართულ სიმღერებს პირველი დარტყმა რამდენიმე საუკუნის წინ ირანულმა, აშუღურმა ერთხმიანმა სიმღერამ მიაყენა. მათმა „შემოქმედებამ“ ძალიან შეავიწროვა ნამდვილი ქართული ჰარმონია და თბილისში დღესაც უყვართ ზურნა-დუდუკზე ქეიფი და ამას რატომღაც ქალაქურ მუსიკას ეძახიან. თუმცა, აშუღურმა მუსიკამ ქართულს ისე ძლიერ მაინც ვერ ავნო, როგორც ჩვენი ესტრადის სიმღერებმა.

ჩემო მეგობარო, შენ ალბათ უკვე მოისმინე „რადიო 101“-ის ერთ-ერთი არტი, სადაც მთვრალი „ახალი ქართველი“ ერთ-ერთი პოპსა სიმღერის ტექსტის პერიფრაზირებით ღიღინებს (ღმუცუნებს): „მითხარი, კიდევ მითხარი, რომ ეს არ ყოფილა შიმალი... თუ გიზანდლი... თუ ნისკარტი... თუ როგორ არის ეგა?“. და როგორც ეს არტი მთავრდება, ეს, მართლაც ეგრეა – ქართულ სუფრას თავის სიმღერებიან-სადღეგრძელოებიანად დღეს, შეიძლება „გიზანდლი“ ვუწოდოთ. ჩვენ, ქართველები, სუფრაზე სულ მთლად გამოვშიმალდით.

ყველაზე მაგარი კი ისაა, რომ „ერთმანეთის სიყვარულით“ გულანთებულები ხშირად მისაალერსებლად, ამ დამადეგენერატებელი სიმღერების ფონზე, მთვრალები ვატრიალებთ ცივ, ცხელ თუ თბილ იარაღებს, საკუთარ დედებს ვაგინებთ და მერე უკიდეგანო სამშობლოს სადღეგრძელოებს ვსვამთ, მაგალითად, ასეთს: „საქართველო მთაგორიანია და ამიტომ დაკუჭული, მარა თუ გავშალეთ, ჩვენხელა ქვეყანა არავის ექნება“!

მართლაც, გიზანდლი, შიმალი და ნისკარტია ეს ყველაფერი. „უკიდეგანოსი“ კი, რა მოგახსენოთ! ადრე, საბჭოთა კავშირის დროს მოდაში იყო ეს სადღეგრძელო, მაგრამ დღეს, როდესაც ტერიტორიები გვაქვს ჩამოჭრილი, ნეტა, რას უნდა ნიშნავდეს?

ერთმა ახლობელმა მომიყვა, რომ ამ საახალწლოდ, ერთ-ერთ თბილისურ რესტორანში თანამედროვე დიჯეები მოუწვევიათ. რესტორნის მეპატრონეს უფიქრია, საახალწლო ღამეს ხალხი თანამედროვე ელექტრონული საცეკვაო მუსიკით გაერთობა და იცეკვებს კიდეცო. ახალმა ქართველებმა ცოტა ხანს ითმინეს და მერე რესტორნის მეპატრონეს, თურმე, იარაღით მიუვარდნენ: სასწრაფოდ მუსიკოსები მოგვიყვანე, თორემ ამ დიჯეებს აქედან ცოცხლებს არ გავუშვებთო. მეტი რა ჩარა იყო, რესტორნის მეპატრონე გაქცეულა და მუსიკოსები (იგივე „მუზიკანტები“, „ჯუზიკანტელები“) მოუყვანია. ჰოდა, დაწყებულა ტრადიციული „ქართული“ გიზანდლობა, შიმალობა და ნისკარტობა. გაიხარა თურმე „ქართველობამ“, – წამოსულა და წამოსულა მერე ყანწები, ე.წ. განსხვავებულები და „წავიდა ჰეე, ის ცხოვრება აღარ არის“...

შენ ალბათ მეტყვი, ჩემო მეგობარო, რომ ქართულ სუფრულ სიმღერებს შველა ჭირდება, მაგრამ, ჩემი აზრით, ჩვენ, თავად უნდა ვუშველოთ საკუთარ თავს და არა იმას, რამაც საუკუნეები გამოიარა. ქართული სიმღერა, თუნდაც, სუფრული, მაინც გადარჩება, მაგრამ შეიძლება დღევანდელი თაობა გამოგვიშიმალდეს და ქართული სუფრის ნაცვლად თავი ამოჰყოს რაღაც გიზანდლზე, რომელსაც ვერც ერთი ესტრადის „ვარსკვლავი“ ვერ უშველის.

Monday, January 6, 2003

ქართველების პატრიარქობა ძალიან საპასუხისმგებლო ტვირთია

სრულიად საქართველომ სულიერი მწყემსთავრის, უწმინდესისა და უნეტარესის ილია მეორის აღსაყდრების 25 წლისთავი აღნიშნა

2002 წლის 25 დეკემბერს მთელმა ქართველმა მართლმადიდებელმა საზოგადოებამ სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის, უწმინდესისა და უნეტარესის ილია II-ის აღსაყდრების 25, მღვდელმსახურებაში ყოფნის 40 და დაბადებიდან 70 წლისთავი აღნიშნა.

საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი, მისი უწმინდესობა და უნეტარესობა ილია II (საერო სახელი ირაკლი ღუდუშაური-შიოლაშვილი) დაიბადა 1933 წლის 4 იანვარს გიორგი სიმონის ძე ღუდუშაური-შიოლაშვილისა და ნატალია იოსების ასულ კობაიძის კეთილმორწმუნე ოჯახში, რომელიც იმ დროს დროებით ვლადიკავკაზში ცხოვრობდა. სამი დღის ირაკლი ვლადიკავკაზის ქართულ მონასტერში მონათლეს და სახელი მეფე ერეკლეს საპატივცემულოდ დაარქვეს.

გიორგი შიოლაშვილის შვილები თავიდანვე ეკლესიურ გარემოში იზრდებოდნენ. 1952 წელს ირაკლი შიოლაშვილი-ღუდუშაურმა ვლადიკავკაზის 22-ე საშუალო სკოლა დაამთავრა და სწავლა მოსკოვის სასულიერო სემინარიაში განაგრძო, რომელიც სერგიევ-პასადში (მაშინდელ ზაგორსკში) მდებარეობს. სასულიერო სემინარია საქართველოს მომავალმა პატრიარქმა პირველი ხარისხის დიპლომით დაამთავრა და, როგორც საუკეთესო სტუდენტი, სასულიერო აკადემიის პირველ კურსზე ჩაირიცხა. აკადემიის მეოთხე კურსზე მან დაწერა საკანდიდატო შრომა „ათონის ივერიის მონასტრის ისტორია“. აკადემიის წარჩინებული სტუდენტი ბერული ცხოვრების გზას დაადგა.

1957 წელს წლის ასაკში თბილისის ალექსანდრე ნეველის სახელობის ტაძარში მაშინდელი პატრიარქის მელქისედეკ III-ის ლოცვა-კურთხევით ირაკლი შიოლაშვილი ბერად აღკვეცეს და სახელად ილია უწოდეს, ხოლო 1959 წელს წმინდა სრგის მონასტრის ლავრაში იეროდიაკონი ილია მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქის, უწმინდესი ალექსი I-ის მიერ მღვდელმონაზვნად იქნა დასმული. მამა ილიამ 1960 წელს სასულიერო აკადემია დაამთავრა, სადაც მას, როგორც საუკეთესო სტუდენტს, საპროფესორო სტიპენდიატად დარჩენა შესთავაზეს, მაგრამ უწმინდესისა და უნეტარესის ეფრემ II-ის კურთხევით, მღვდელმონაზონი ილია სამშობლოში დაბრუნდა და ბათუმის საკათედრო ტაძარში მღვდელმსახურად გამწესდა. მისივე კურთხევით 1961 წელს მამა ილია აღყვანილ იქნა არქიმანდრიტის ხარისხში.

ღვთისმშობლის ხატი „შენ ხარ ვენახი“ ადამიანებს კურნავს და სასწაულებს ახდენს

მამა თეოდორეს თქმით, ამ ხატის ასლებსაც კი დიდძალი მირონი სდის

ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის ხატი „შენ ხარ ვენახი“ იმ სასწაულთმოქმედ ხატებს შორისაა, რომლებიც მოხდენილი სასწაულებით მთელ მართლმადიდებლურ სამყაროს აოცებენ. რამდენიმე ხნის წინ კი ამ ქართული ხატის ასლებმა რუსებიც აღაფრთოვანეს.
გაზეთი „ახალი ვერსია“ სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის ილია II-ისა და წმ. მოციქულთა თავთა პეტრესა და პავლეს ტაძრის დეკანოზის არჩილ მინდიაშვილის ლოცვა-კურთხევით „შენ ხარ ვენახის“ ხატის ფერად ასლს ბეჭდავს (მართლმადიდებლური კალენდრითა და პატრიარქის ფოტოსთან ერთად), რომელიც ჩვენს საშობაო საგაზეთო კომპლექტშია მოთავსებული.

ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის „შენ ხარ ვენახის“ ხატის შესახებ „ახალი ვერსია“ წმ. მოციქულთა თავთა პეტრესა და პავლეს ტაძრის მღვდელი თეოდორე გიგნაძე ესაუბრება.

– როდის დაიწერა ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის ხატი „შენ ხარ ვენახი“ და ვინ არის მისი ავტორი?

– ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის ხატის „შენ ხარ ვენახის“ ავტორი მხატვარი ირაკლი ცინცაძე გახლავთ, რომელიც წმინდა მოციქულთა თავთა პეტრესა და პავლეს ტაძრის მრევლია. იგი არის დეკანოზ არჩილ მინდიაშვილის სულიერი შვილი. ხატის სულიერი ავტორი თავად მამა არჩილია.

ხატის შექმნის იდეა კაპადოკიაში ჩაისახა. დაახლოებით 9 წლის წინ მამა არჩილ მინდიაშვილის წინამძღოლობით კაპადოკიაში მომლოცველთა ჯგუფი იმყოფებოდა. იქ უამრავი გამოქვაბული და მონასტერია, რომლებიც დღეს არ ფუნქციონერობს, ამიტომ იქაური ხატები და ფრესკები დაზიანებულია, განსაკუთრებით კი წმინდანთა თვალები. ღვთისმშობლის ერთ-ერთი ფრესკიდან ბათქაში იყო ჩამოყრილი, დარჩენილს კი საქართველოს რუკის ფორმა ჰქონდა. ამ გადარჩენილ ფრესკაში მოთავსებული იყო ღვთისმშობლის სახე, კერძოდ – მისი თვალები. მას იმდენად მეტყველი თვალები ჰქონდა, ყველა მნახველი დაატყვევა. მაშინ მამა არჩილმა ირაკლი ცინცაძეს სთხოვა, დაემახსოვრებინა ღვთისმშობლის მზერა, ან ჩანახატი გაეკეთებინა, რომლის მიხედვითაც ახალი ხატი დაიწერებოდა. ამ ხატის დაწერას გარდა გარეგნული (თუ ამას გარეგნული შეიძლება ეწოდოს) წინაპირობისა, კიდევ სხვა წანამძღვრებიც ჰქონდა, რომლის შესახებაც მხოლოდ მამა არჩილმა უწყის.